Καθώς οι ηγέτες του ΝΑΤΟ συνεδριάζουν στην Κωνσταντινούπολη με φόντο την κρίση στο Ιράν, θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας, σαν μέλος της Ελληνικής Ομογένειας, τις ακόλουθες σκέψεις που θεωρώ ότι είναι και σκέψεις των απανταχού Ελλήνων που θυμούνται, απο τα μαθητικά τους χρόνια, τα διαχρονικά διδάγματα των «Περσών» του Αισχύλου.
Από τον Ελλήσποντο στο ΝΑΤΟ: Τα Διαχρονικά Διδάγματα των «Περσών» του Αισχύλου στη Σύγχρονη Γεωπολιτική Σκακιέρα
Στο επίκεντρο της διεθνούς διπλωματίας βρίσκεται η 36η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, με τους 32 ηγέτες της Συμμαχίας να συγκεντρώνονται για να συζητήσουν την περιφερειακή ασφάλεια, τις αμυντικές δαπάνες και τις συνεχιζόμενες πολεμικές συγκρούσεις, όπως ο πόλεμος στο Ιράν. Καθώς η Άγκυρα επιχειρεί να προβάλει τον εαυτό της ως μια ανερχόμενη και υπολογίσιμη παγκόσμια δύναμη, η ιστορία μάς καλεί να κοιτάξουμε πίσω, στο 472 π.Χ. Η τραγωδία «Πέρσες» του Αισχύλου παραμένει ένα διαχρονικό εγχειρίδιο γεωπολιτικής, υπενθυμίζοντας τις ολέθριες συνέπειες της αλαζονείας και του επεκτατισμού.
Η «Ύβρις» της Στρατιωτικής Υπεροχής και ο Πόλεμος στο Ιράν
Όπως ο νεαρός Ξέρξης παρασύρθηκε από την ψευδαίσθηση της ακατανίκητης ισχύος της περσικής αρμάδας, έτσι και στον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράν διακρίνεται το ίδιο μοτίβο στρατιωτικής έπαρσης. Οι αποφάσεις για κλιμάκωση, τα αμοιβαία πλήγματα και η επίδειξη ισχύος στη Μέση Ανατολή αντανακλούν την αρχαία έννοια της «Ύβρεως». Η καταστροφή υποδομών, οι ανθρώπινες απώλειες και η διεθνής απομόνωση λειτουργούν ως η σύγχρονη «Νέμεσις» για τις ηγεσίες που υποτιμούν τους αντιπάλους τους και υπερβαίνουν τα όρια, αφήνοντας τελικά τους λαούς να επωμιστούν το βαρύτερο τίμημα.
Αναθεωρητισμός και «Γαλάζια Πατρίδα»: Η Σύγχρονη Γεφύρωση του Ελλησπόντου
Το δίδαγμα του Αισχύλου αγγίζει άμεσα και την ίδια την οικοδέσποινα της Συνόδου. Στην τραγωδία, ο Ξέρξης καταδικάζεται επειδή γεφύρωσε τον Ελλήσποντο, επιχειρώντας αλαζονικά να επιβληθεί ακόμη και στη φύση. Σήμερα, οι αναθεωρητικές επιδιώξεις της Τουρκίας εις βάρος των γειτόνων της, με αιχμή το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και την αμφισβήτηση διεθνών συνθηκών, όπως της Λωζάνης, συνιστούν μια σύγχρονη εκδοχή αυτής της αυθαιρεσίας. Η ρητορική των απειλών και η μονομερής προσπάθεια επαναχάραξης θαλασσίων ζωνών παραβιάζουν το Διεθνές Δίκαιο και αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα γεωπολιτικής υπέρβασης των ορίων.
Η Ψευδαίσθηση των Εξοπλισμών και το Ανθρώπινο Κόστος
Στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ, η Τουρκία προβάλλει ιδιαίτερα την αμυντική της βιομηχανία, αναδεικνύοντας τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και τα εγχώρια οπλικά της συστήματα. Η έμφαση στην αριθμητική και τεχνολογική υπεροχή θυμίζει την παράταξη των αμέτρητων περσικών στρατευμάτων στην τραγωδία του Αισχύλου, τα οποία τελικά οδηγήθηκαν σε ταπεινωτική ήττα. Το διαχρονικό μήνυμα του ποιητή είναι σαφές: κανένας στρατιωτικός προϋπολογισμός δεν μπορεί να εγγυηθεί τη σταθερότητα όταν η εξωτερική πολιτική καθοδηγείται από επιθετικό αναθεωρητισμό.
Συμπέρασμα
Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Τουρκία δεν αποτελεί απλώς μια συνάντηση για στρατιωτικούς εξοπλισμούς και στρατηγικές. Αποτελεί μια ευκαιρία για τη διεθνή κοινότητα να αναλογιστεί τα διαχρονικά διδάγματα των «Περσών». Είτε πρόκειται για τις φλόγες του πολέμου στο Ιράν είτε για τις αναθεωρητικές βλέψεις στην Ανατολική Μεσόγειο, το μήνυμα του Αισχύλου παραμένει επίκαιρο: η αλαζονεία της εξουσίας και η παραβίαση των ορίων γεννούν την Ύβρη, η δε Νέμεσις ακολουθεί αναπόφευκτα.
Please wait...